Schenking 2 schilderijen van Izaak Schouman

Schenking twee portretten

Op 2 februari 2026 zijn door Dhr. en Mevr. Kruyt-Tweeboom uit Utrecht twee portretten geschonken aan de Stichting HV KMA. De portretten zijn geschilderd door Izaak Schouman (1801-1878) en stammen uit 1848 en 1849. Izaak was destijds tekenleraar op de KMA. Hij was een leerling van zijn vader Martinus Schouman. Hij volgde zijn vader in 1836 op als tekenleraar aan de KMA, toen deze blind werd. Schouman was vervolgens gedurende dertig jaar verbonden aan de KMA. Hij maakte hoofdzakelijk portretten, maar heeft ook een imponerend historiestuk op zijn naam staan: ‘De Generaal Chassé op de Citadel van Antwerpen, de morgen na het bombardement van de stad op 27 Oktober 1830'. Zijn vader Martinus Schouman geniet een niet geringe faam als schilder van zeestukken.
Het betreft portretten van Lodewijk Albrecht Kloppert (1807-1852), officier van gezondheid 1e klasse van het Regiment Oirschot, Regiment Huzaren No. 6 en zijn echtgenote Maria Jacoba Valkenburg (1807-1897).
Lodewijk Albrecht Kloppert was de zoon van Cornelis Kloppert (Overschie 1773-1812 Gouda) en Antje Geetruij Brants (Amsterdam 1779-1858 Gorsel).  Hij is geboren in Gouda op 27 mei 1807 en overleden te Amsterdam op 28 december 1852. Hij is op 6 februari 1838 gehuwd met Maria Jacoba Valkenburg (Wervershoof 16 november 1807- 11 januari 1897 Den Haag), dochter van de Deurnse predikant Dirk Valkenburg (1783-1862) en Sophia Smak (1786-1837).
Naar alle waarschijnlijkheid hing de kennismaking van Lodewijk Albrecht Kloppert met Maria Jacoba Valkenburg nauw samen met zijn verblijf in Noord-Brabant in verband met de Belgische Opstand (25 augustus – 4 oktober 1830). Hij was als chirurgijn-majoor verbonden aan het Regiment Huzaren No 6.
Lodewijk Albrecht Kloppert en Maria Jacoba Valkenburg kregen twee kinderen uit hun huwelijk:

Lodewijk Pieter David Kloppert (Deurne 9 mei 1838 – Leiden 30 mei 1864), militair en sergeant in het 2^e Regiment Infanterie, ongehuwd en Annette Geertruijda Kloppert (Stratum 11 augustus 1839 – Den Haag 18 november 1919).
Lodewijk Albrecht Kloppert was bij zijn overlijden officier van gezondheid der 1^e klasse bij het garnizoen in Amsterdam.

Beide portretten zijn verdoekt door J.H. van Eerden, Nassaulaan 53, Schiedam (restaurateur).
Afmetingen beide portretten: 95 cm hoog, 75 cm breed

In Memoriam Boudewijn van de Calseijde

Op 27 maart jl. is na een kort ziekbed Boudewijn van de Calseijde overleden. Boudewijn is sinds 2008 verbonden aan onze stichting als actieve vrijwilliger en al in 2009 trad hij toe tot het bestuur. We kennen Boudewijn als onvermoeibaar historisch onderzoeker, begenadigd verteller en geliefd rondleider van bezoekers aan het Kasteel van Breda: van basisscholieren, cadetten, wetenschappers, geestelijke verzorgers, heemkundekringen, plattelandsvrouwengezelschappen, serviceclubs, veteranen en reünisten, militaire van binnen- en buitenland tot en met leden van het parlement en ministers uit binnen- en buitenland. Met iedere bezoekersgroep deelde hij met groot enthousiasme zijn brede kennis over het verleden van het Kasteel van Breda, de Nassau’s en de KMA opleidingen.

Niet alleen sprak Boudewijn graag met anderen over geschiedenis, hij zette die kennis en die verhalen ook graag op papier. Zo heeft hij een groot aantal publicaties van allerlei aard op zijn naam staan of heeft daaraan bijgedragen. Bijvoorbeeld de bekende 'Gids voor gidsen' voor het Kasteel, de panelen die de zuidelijke galerij van het Kasteel sieren met de geschiedenis van het Kasteel van Breda of de publicatie over voormalig gouverneur Van Lawick. En zo zijn er nog veel meer geweest in de voorbije jaren. Boudewijn bezat het talent om geschiedenis om te zetten in een mooi verhaal, gekleurd met veel detail. Maar niet alleen kon hij goed overweg met woorden, ook zorgde hij zelf voor de vormgeving van deze publicaties of die van anderen. Woord én beeld bracht hij bij elkaar. Zijn publicaties vormen een nalatenschap waarvan we nog lang zullen profiteren.

Met veel creativiteit stelde hij ook vele exposities samen over thema’s, die verbonden waren aan de geschiedenis van het Kasteel van Breda. Voorafgaand aan zijn periode bij onze stichting was hij voorzitter van het Princenhaags Museum. Niet voor niets werd hij op 29 april 2011 gedecoreerd als Ridder in de Orde van Oranje-Nassau wegens zijn verdiensten op het gebied van het cultureel erfgoed en historisch onderzoek in het algemeen en voor het Princenhaags Museum en de stichting Historische Verzameling KMA in het bijzonder. Bij het beëindigen van zijn bestuursfunctie werd hem op 15 november 2019 door de commandant van de Nederlandse Defensie Academie, generaal-majoor Nico Geerts, de Academiemedaille in zilver aangeboden voor zijn langdurige uitzonderlijke verdienste voor het behoud en de promotie van het cultureel erfgoed van het Kasteel van Breda en de Koninklijke Militaire Academie”.

Ook daarna bleef Boudewijn zich onvermoeibaar inzetten voor het wel en wee van de stichting. We kennen hem als warme en zeer betrokken persoonlijkheid, een kameraad voor het leven. Nog tot het laatst toe was hij gericht op het afronden van een publicatie van zijn hand. Het bestuur en de vrijwilligers van de stichting Historische Verzameling KMA zijn hem veel dank verschuldigd. We zullen hem missen en hij zal voortleven in onze herinneringen door middel van de vele publicaties en ideeën die hij ons heeft nagelaten. We wensen zijn nabestaanden en dierbaren veel sterkte met dit verlies.

Week van de toegankelijkheid 2025

Op 6 oktober jl. heeft de HV KMA een bijzondere groep bezoekers mogen verwelkomen. Het betrof namelijk een groep blinden en slechtzienden vergezeld door een aantal begeleiders en blindengeleidehond Venja.
Zij waren te gast op de KMA in het kader van een primeur, namelijk de eerste rondleiding  speciaal ontwikkeld voor blinden en slechtzienden.
De Stichting KUBES (KUnst en cultuur voor Blinden En Slechtzienden) heeft hiervoor de aanzet gegeven. Vervolgens hebben de stadsgidsen van Het Gilde de Baronie en de Stichting Breda Gelijk (belangenbehartiger voor mensen met een beperking) meegedacht hoe deze bijzondere rondleiding het beste vorm gegeven zou kunnen worden. Eén van de ideeën, die hieruit voort is gekomen, is het laten maken van een reliëfkaart door de Stichting Dedicon. Deze kaart is gerealiseerd met een bijdrage van het Toegankelijkheidsfonds dat Breda Gelijk beheert. Op deze kaart zijn de contouren van de gebouwen, het terrein en wegen en paden voelbaar. Aan het begin van de rondleiding kunnen bezoekers deze reliëfkaart gebruiken om een indruk te krijgen van de omgeving.. Je moet er even op studeren maar dan heb je toch een goed beeld. Ik heb nu een beter idee hoe we dadelijk gaan lopen", vertelde een van de gebruiksters.
Deze speciale rondleidingen worden verzorgd door ervaren gidsen van de Het Gilde de Baronie. Zij hebben ook specifiek geleerd om rondleidingen te geven aan mensen die blind of slechtziend zijn. Een Engels spreekwoord zegt ‘the proof of the pudding is in the eating’.
En dat de pudding gelukt was bleek uit de reacties van de deelnemers. De gidsen Liselotte, Evert en Rik hebben hun uiterste best gedaan en hun inspanningen werden zeer gewaardeerd. De deelnemers waren unaniem erg enthousiast over hun inzet en de toelichting die zij verzorgden. Vanwege het enthousiasme liep de wandeling behoorlijk uit.
Overigens was deze startdatum niet toevallig gekozen: zij viel namelijk samen met de landelijke week 'Week van de Toegankelijkheid 2025'.
Voor wat betreft deze rondleiding zal het niet bij deze ene keer blijven. Het Gilde gaat de rondleiding namelijk een paar keer per jaar op het programma zetten.

Verslag Open Monumentendag 2025

 Elk jaar vindt in het tweede weekend van september de Open Monumentendag plaats.
Het was dit jaar de 39e editie, waarbij bezoekers gratis toegang kregen tot duizenden monumenten in heel Nederland om de schoonheid van architectuur en het vakmanschap door de eeuwen heen te ontdekken. Het evenement wordt jaarlijks georganiseerd om inwoners en bezoekers te verbinden met en bewust te maken van de waarde van Bredase monumenten en het daaraan verbonden culturele erfgoed.
Dit wordt gedaan vanuit de overtuiging dat het behoud van het Bredase culturele erfgoed van maatschappelijk en economisch belang is en dat we dit willen doorgeven aan volgende generaties.
De toegankelijkheid van het Kasteel van Breda is vanwege de veiligheidssituatie in de wereld momenteel beperkt en de behoefte bij de inwoners van de stad is groot om een kijkje te kunnen nemen op deze historische locatie.
In tegenstelling tot vorig jaar toen door activiteiten op het kazerneterrein de openstelling tijdens de Open Monumentendag 2024 beperkt bleef tot de openstelling van onze expositie in het Koningin Wilhelmina Paviljoen, konden er dit jaar ook weer rondleidingen op het kasteelterrein gegeven worden. 

In het statige oude pand aan het Kasteelplein bevindt zich de permanente tentoonstelling over de geschiedenis van het Kasteel van Breda en in het bijzonder de Koninklijke Militaire Academie (KMA). Ontworpen door stadsarchitect Cuypers, huisvestte dit pand uit 1867 ooit de eerste HBS van Breda. In 1903 werd het gebouw bij de Militaire Academie getrokken en draagt sinds restauratie in 2009 de naam ‘Koningin Wilhelmina Paviljoen.’
De expositie in het Wilhelminapaviljoen, die overigens wekelijks op dinsdag geopend is, laat ook veel zien over de geschiedenis van het kasteel van Breda, de band met de familie van Oranje Nassau en de historie van bijna 200 jaar Militaire Academie.
Dat dit voorziet in een behoefte bleek wel tijdens de Open Monumentendag 2024. Wederom hebben meer dan 2.000 mensen hebben onze expositie deze dagen bezocht, waarvan ongeveer 700 op zaterdag en bijna het dubbele aantal op de zondag.
Op zondag konden er dit jaar ook weer rondleidingen op en rond het kasteel plaatsvinden. De belangstelling hiervoor was enorm groot. Alle rondleidingen waren volgeboekt en we hebben helaas veel mensen moeten teleurstellen. Toch hebben we een kleine 560 mensen een blik kunnen werpen achter de normaal voor hen gesloten toegangspoort en kunnen genieten van een hoogtepunt van het Bredaas cultureel erfgoed.

Nassaudag 2025

 Op Tweede Pinksterdag opende het Kasteel van Breda traditiegetrouw weer haar deuren In het kader van de jaarlijkse Nassaudag. De dag dat in Breda wordt stil gestaan bij haar rijke historie. De Nassaus, de voorouders van het Huis van Oranje-Nassau, hebben als heren van Breda tussen 1403 en 1567 nadrukkelijk hun stempel op de stad en omgeving gedrukt. Hun kasteel waar al sinds 1828 de Koninklijke Militaire Academie is gevestigd, hun kerk, hun lusthof en de huizen van de leden van de hofhouding zijn tot vandaag de dag te zien en geven de stad haar koninklijke allure. Wie meer wilde weten over de geschiedenis van het kasteel was op Tweede Pinksterdag van harte welkom om een kijkje te komen nemen achter de normaal gesproken gesloten deuren.
Meerdere gebouwen in de stad, die een band met de Nassaus hebben, openden afgelopen maandag de deuren voor bezoekers. Zo konden naast het Kasteel ook de Grote Kerk, de Waalse kerk en kasteel Bouvigne worden bezocht. Het Kasteel van Breda trekt daarbij al jaar en dag veruit de meeste bezoekers. Dit jaar waren dat een kleine vijfduizend. Een belangrijke oorzaak hiervoor is het feit dat het Kasteel de rest van het jaar niet toegankelijk is voor bezoekers. Het is tenslotte defensieterrein opleidingscentrum en daarmee een plek waar mensen werken en opgeleid worden en het is geen museum, terwijl de belangstelling zowel binnen als buiten Breda enorm groot is. Daarom is de belangstelling traditioneel groot als de poorten dan een keer wel opengaan zoals op de Nassaudag en op de Open Monumentendagen.

Meerdere gebouwen in de stad, die een band met de Nassaus hebben, openden afgelopen maandag de deuren voor bezoekers. Zo konden naast het Kasteel ook de Grote Kerk, de Waalse kerk en kasteel Bouvigne worden bezocht. Het Kasteel van Breda trekt daarbij al jaar en dag veruit de meeste bezoekers. Dit jaar waren dat een kleine vijfduizend. Een belangrijke oorzaak hiervoor is het feit dat het Kasteel de rest van het jaar niet toegankelijk is voor bezoekers. Het is tenslotte defensieterrein opleidingscentrum en daarmee een plek waar mensen werken en opgeleid worden en het is geen museum, terwijl de belangstelling zowel binnen als buiten Breda enorm groot is. Daarom is de belangstelling traditioneel groot als de poorten dan een keer wel opengaan zoals op de Nassaudag en op de Open Monumentendagen.

Men kon op het terrein onder meer een rondleiding krijgen door het Kasteel en een kijkje nemen in het Blokhuis (de voormalige woning van Willem van Oranje), de Binnenplaats, de Nassauzaal en de Kolommenzaal. Op de Parade verzorgde het Jachthoornkorps van het voormalig Garderegiment Jagers meerdere optredens. Door de inzet van de re-enactment groepen House of Wax en de Bergsche Battery waanden bezoekers zich even terug in de tijd van de tachtigjarige oorlog. Dankzij het Stedelijk Museum konden bezoekers ook op de foto als Hendrik III of Mencia de Mendoza met het roemruchte Kasteel op de achtergrond.
Ook de expositie in de voormalige HBS op het Kasteelplein was geopend en trok veel bekijks. Deze expositie is gewijd aan de geschiedenis van het Kasteel, de KMA en het Cadettenbataljon en is wekelijks geopend op dinsdag van 11.00 tot 16.00 uur.
De Nassaudag is inmiddels niet meer weg te denken uit de stad. Het is een dag waarop er vanuit het heden wordt teruggekeken naar hoe het ooit allemaal is begonnen. In 1198 werd hier de eerste burcht gebouwd in opdracht van de hertog van Brabant. Deze burcht kwam in de 15e eeuw in handen van de familie van Nassau door het huwelijk van de Bredase Johanna van Polanen met de Duitse graaf Engelbrecht van Nassau in 1403. De burcht werd vervolgens aanmerkelijk vergroot, waarna vervolgens in de zestiende eeuw werd begonnen aan de bouw van een glorieus renaissancepaleis dat uiteindelijk in de 17^e eeuw werd voltooid.
Pas later werd het een kasteel genoemd. In de vijftiende, zestiende en zeventiende eeuw groeide het Kasteel van Breda uit tot stamslot van de belangrijkste adellijke familie van ons land. In 1828 werd het paleis vervolgens door koning Willem I ter beschikking gesteld als locatie voor de nieuw op te richten Militaire Academie. Bij deze verbouwing tot academie gaat uiteindelijk veel van het oude Renaissancepaleis verloren en krijgt het Kasteel zijn huidige strakke uitstraling.

Meerdere foto's van de Nassaudag op het Kasteel van Breda

Jaarverslag 2024 Historische Verzameling KMA

Breda 8 mei 2025. De Stichting Historische Verzameling KMA dient ieder jaar haar jaarverslag in bij de Raad van Toezicht. In dit verslag wordt een toelichting gegeven en verantwoording afgelegd op de activiteiten in het afgelopen jaar. Of kort gezegd: wat heeft het bestuur met al haar vrijwilligers gedaan voor de Stichting? In totaal praten we over ongeveer 55 personen. Door deze personen worden gedurende het jaar allerlei activiteiten ondersteund. De meest in het oog springen zijn de jaarlijkse Nassaudag tijdens Tweede Pinksterdag en de Open Monumentendagen van 14 en 15 september. In totaal bezochten ongeveer 7.000 personen het Kasteel van Breda. Daarnaast geven onze gidsen rondleidingen aan scholieren. Hier hebben we 676 leerlingen mogen ontvangen. Maar ook onze expositieruimte, die iedere dinsdag open is mochten we 1.570 bezoekers ontvangen. Bovenstaande is zichtbaar voor de buitenwacht, maar ook intern wordt er veel werk verricht. Zo wordt er jaarlijks hard gewerkt aan onze collectie bestaande uit 1.400 objecten, 8.000 foto’s en vele boekwerken, documenten, personen en instellingen. Het registreren en documenteren is een continue proces en zal nooit af zijn. Wel hopen we ieder jaar stappen te zetten in het verder inventariseren en documenteren. Naast het registreren moet er ook onderhoud plaatvinden. Aan de organisatie “Kunstwacht” is een contract gegund voor het onderhouden van diverse objecten : o.a. Het Voske en kunstwerk Willem I (nabij Kraanpoort).  Ook zijn de schilderijen “Portretten officiers echtpaar Schutterij Breda" en "Portret Willem II" in onderhoud gegeven. Ook is er een begin gemaakt met herinrichten van de “Bolognazaal”. Naast deze kleine opsomming is er veel meer gedaan door het bestuur en haar vrijwilligers. Hierbij verwijs ik naar deze link
Jaarverslag Historische Verzameling KMA