Oogtegel & Opengalerij

 

Oogtegel & Opengalerij

Toen de Italiaanse meesterarchitect Bologna zijn plannen tekende voor de verdiepingsgalerij van het Palazzo, had hij het zonnige zuiden nog in gedachten. Een open galerij, heerlijk luchtig en elegant, zoals gebruikelijk in het mediterrane klimaat. Maar de Hollandse regen en wind bleken minder vergevingsgezind. Al kort na de bouw werd de gevel met ramen dichtgemetseld, een pragmatische ingreep die ook blijkt uit de dubbele tegelvloer. Die tweede laag tegels is bijzonder: het zijn de beroemde oogtegels in geel en blauw, bezongen in Nuyts’ gedicht uit 1697 de “Veel geoogde galerij”, een poëtische verwijzing. Originele scherven uit deze tegelcompositie werden later ingemetseld in de Egmondgalerij, een historisch misvatting, want daar zijn juist de geel-blauwe meandertegels met Nassau kleuren aangetroffen, die niet bij de oorspronkelijke compositie horen. Ook de architectonische details verraden Bologna’s mediterrane intentie. De oudste gevels tonen ronde zuilen, een klassiek open ontwerp. Maar latere gevels, onder het bewind van Koning-Stadhouder Willem III, kregen slechts halve zuilen, plakzuilen tegen het metselwerk, als echo van het oorspronkelijke idee.